Czy ferrytowa taśma magnetyczna na przewodzie 230 V zmniejszy zakłócenia migotania taśm LED w mieszkaniu?
Migotanie taśm LED potrafi zepsuć nastrój w domu. Widać je szczególnie wieczorem, a w obiektywie smartfona pojawiają się ciemne pasy. Wtedy rodzi się pomysł, by dołożyć coś na przewód 230 V, na przykład ferrytową taśmę magnetyczną.
W tym artykule wyjaśniam, czy to działa, jak działa ferryt, kiedy nie pomoże oraz co realnie zmniejsza migotanie. Pokażę też prosty test smartfonem, by ocenić efekt przed i po.
Czy ferrytowa taśma na przewodzie 230 V zmniejszy migotanie taśm led?
Nie, ferrytowa taśma magnetyczna nie usuwa widocznego migotania LED.
Migotanie taśm LED zwykle wynika z zasilacza lub sterownika, a nie z samego przewodu. Najczęściej jest to tętnienie 100 Hz po prostowaniu napięcia sieci albo niska częstotliwość modulacji jasności. Ferryt działa na zakłócenia wysokiej częstotliwości. Nie wpływa na niskie częstotliwości odpowiedzialne za widoczne migotanie. Jeśli taśma LED jest zasilana bezpośrednio z 230 V z prostym układem, ferryt na kablu nic nie zmieni. Realną poprawę daje zasilacz o niskim migotaniu, lepszy sterownik lub zmiana na taśmę 12 V albo 24 V z odpowiednim zasilaczem.
Jak działa ferrytowa taśma magnetyczna na przewodach sieciowych?
Ferryt tłumi szpilki i szumy o wysokiej częstotliwości, które płyną po przewodach.
Warto rozróżnić dwa produkty. Ferrytowa taśma magnetyczna do mocowań to elastyczny magnes. Nie jest elementem przeciwzakłóceniowym. Z kolei materiały ferrytowe dla EMC, na przykład rdzenie zatrzaskowe lub elastyczne arkusze absorbujące, zwiększają impedancję dla zakłóceń radiowych. Na przewodzie 230 V potrafią zmniejszyć zakłócenia z przetwornic, ściemniaczy czy ładowarek. Nie zmienią jednak tętnień 50 lub 100 Hz, więc nie zlikwidują migotania widocznego gołym okiem.
Kiedy taśma ferrytowa nie rozwiąże problemu migotania?
W poniższych sytuacjach ferryt nie pomoże na migotanie LED:
Tętnienie 100 Hz z prostych zasilaczy bez filtracji.
Niska częstotliwość sterowania PWM w ściemniaczu.
Zbyt mały lub przeciążony zasilacz powodujący spadki napięcia.
Taśmy 230 V z wbudowanym prostownikiem bez kondensatorów wygładzających.
Jak poprawnie zamontować taśmę ferrytową na przewodzie 230 V?
Jeśli celem jest tłumienie szumów wysokiej częstotliwości, skuteczniejsze od magnetycznej taśmy montażowej są rdzenie ferrytowe na przewód.
Umieść rdzeń jak najbliżej źródła zakłóceń, zwykle przy wyjściu z zasilacza lub przy ściemniaczu.
Przełóż przewód przez rdzeń i zrób pętlę. Każdy dodatkowy zwój zwiększa skuteczność.
Dopasuj średnicę rdzenia do przewodu, aby był stabilny i nie ściskał izolacji zbyt mocno.
Nie zakrywaj otworów wentylacyjnych zasilaczy. Nie montuj elementów wewnątrz urządzeń pod napięciem.
Jak zmierzyć efektywność ferrytowej taśmy przed i po instalacji?
Najprościej użyć smartfona.
Włącz tryb wideo w zwolnionym tempie i nagraj świecącą taśmę LED. Pojawiające się pasy wskazują na migotanie. Powtórz test po modyfikacji i porównaj nagrania.
Zrób test z aparatem w trybie zdjęć. Pionowe pasy na podglądzie to oznaka migotania.
Jeśli masz dostęp do miernika migotania lub czujnika światła z rejestratorem, porównaj odczyty przed i po. To daje obiektywny wynik.
Dodatkowo możesz sprawdzić radio AM. Buczenie przy zasilaczu, które cichnie po założeniu ferrytu, wskazuje na mniej zakłóceń wysokiej częstotliwości. To nie jest miara migotania, ale pokazuje wpływ ferrytu.
Jakie parametry taśmy ferrytowej wpływają na tłumienie zakłóceń?
Skuteczność zależy od zgodności materiału z zakresem częstotliwości i od geometrii układu.
Materiał ferrytowy. Różne mieszanki lepiej tłumią różne zakresy. Dla przetwornic i ściemniaczy zwykle liczy się pasmo od setek kiloherców do kilku megaherców.
Liczba zwojów przez rdzeń. Każdy dodatkowy zwój silnie podnosi impedancję i tłumienie.
Przekrój i długość rdzenia. Większy przekrój i dłuższa ścieżka pola to wyższa skuteczność.
Dopasowanie do średnicy przewodu. Zbyt luźny montaż obniża efekt.
Dla elastycznych absorberów ferrytowych znaczenie ma grubość i deklarowany zakres pochłaniania. Działają głównie w paśmie radiowym.
Czy taśma ferrytowa jest bezpieczna przy instalacji domowej?
Tak, elementy ferrytowe na zewnątrz przewodu są pasywne i nie ingerują w izolację. Trzeba jednak używać właściwych produktów.
Rdzenie zatrzaskowe przeznaczone do przewodów są zwykle wykonane z obudów niepalnych. Montuje się je bez demontażu wtyczek. Nie wolno zastępować nimi izolacji przewodu ani wciskać ich do wnętrza urządzeń. Magnetyczna taśma ferrytowa do mocowań nie jest elementem przeciwzakłóceniowym i nie powinna być stosowana w pobliżu elementów grzejących się. Prace w rozdzielni i wewnątrz urządzeń należy zlecać osobie z uprawnieniami.
Jak sprawdzić, czy warto użyć ferrytowej taśmy w mieszkaniu?
Najpierw ustal, co naprawdę przeszkadza.
Jeśli widzisz migotanie, zrób test smartfonem. Gdy pasy są wyraźne, problem leży w zasilaczu lub sterowaniu. Tu pomaga wymiana zasilacza na model o niskim migotaniu albo zmiana sposobu ściemniania.
Jeśli dokucza szum radiowy, brum w głośnikach lub zakłócenia w sieci, element ferrytowy na przewodzie może przynieść poprawę.
Jeśli używasz taśm 12 V albo 24 V, dobierz zasilacz o odpowiedniej mocy z zapasem i z niskim tętnieniem. To zwykle rozwiązuje sprawę u źródła.
Jeśli to taśmy 230 V, rozważ modele z lepszym driverem lub przejście na zasilanie niskonapięciowe z osobnym zasilaczem i kontrolerem.
Podsumowanie
Ferryt bywa świetnym dodatkiem do walki z radiowymi szumami, ale nie zastąpi dobrego zasilacza. Gdy źródło problemu jest w sterowaniu lub tętnieniach, najlepszym ruchem jest wymiana drivera, poprawa okablowania i właściwe dobranie mocy.
Zrób test migotania smartfonem i wprowadź zmianę u źródła problemu, zaczynając od doboru zasilacza o niskim migotaniu lub zastosowania rdzenia ferrytowego na zakłócenia wysokiej częstotliwości.
